Menü Kapat

Sistem Analizi

Her sistem bir amaca hizmet eder.
Her sistemin bir sınırı vardır.
Sistem bileşenlerden oluşur.
Bileşenler arasında ilişkiler vardır.
Her sistem çevresi ile etkileşimde bulunur.
Çevresi ile etkileşimi sağlamak üzere giriş ve çıkış olanakları ve gerekirse kullanıcı arabirimi bulunur.
Her sistemin kısıtları vardır.

Hızlı Kargo

Bir sistemin BS ile desteklenmesi ya da çalıştırılması istendiğinde, ilk olarak sistemden beklenenlerin anlaşılması gerekir. Diğer bir deyişle sistemin amacı, görevleri ve sınırlarının bilinmesi gerekir. Bu ön bilgilerin ışığında, sistem içinde yer alacak olan bileşenlerin neler olduğu ve olacağı araştırılır.

Bilişim sistemini oluşturacak olan bileşenlerin teker teker ortaya çıkarılması, bu bileşenler arasındaki ilişkilerin tanımlanması sürecine çözümleme adı verilmektedir.

Çözümleme sonunda ortaya çıkan sonuçlara dayanarak, gerekli BS’ nin oluşturulmasına tasarım adı verilmektedir. BS donanım ve yazılımdan oluştuğuna göre, her ikisi için tasarım yapılmalıdır.

Donanıma ilişkin tasarım, yazılıma göre oldukça basittir. Günün donanım olanaklarını bilen bir uzman donanım tasarımını kolayca gerçekler.

 

YENİLENMİŞ VARİL

Yazılımın tasarlanması uzun bir çalışmayı gerektirir. Yazılımın tasarlanması sırasında önce yazılım süreçleri ve bu süreçlerin kullanacağı veriler belirlenir. Buna bağlı olarak verilerin tutulacağı veri tabanı ve süreçleri içerecek uygulama yazılımları belirlenir.

Veri tabanı oluşturulurken, verilerin yerleştirileceği tablolar, ardından tablolar ve veriler arasındaki ilişkiler belirlenir. Uygulama yazılımı tasarlanırken, önce her bir sürece karşılık gelen yazılım parçasının görevi, giriş ve çıkış değişkenleri tanımlanır, ardından yazılım parçalarının birbiri arasındaki ilişkiler tanımlanır.

BS dört kümeye sokulabilir:

İşlem ağırlıklı sistemler
Yönetim bilişim sistemleri
Karar destek sistemleri
Uzman sistemler

ÇEMBERLİ SAC VARİL FİYATLARI

İşlem Ağırlıklı Sistemler
İşlem ağırlıklı sistemler, adından da anlaşılacağı gibi, çok sayıda işlemin yapıldığı uygulamalardır. Temel bankacılık uygulamaları bu sınıfa girmektedir. İşlem ağırlıklı sistemlerden beklenen, işlemlere ilişkin kayıtların hatasız biçimde tutulması, gerektiğinde kullanıcılara sunulmasıdır.

İşlem ağırlıklı sistemler geniş bir veri tabanı ve yüksek işlem gücü gerektirebilir. Bu tür sistemlerde veri tabanı ve işlemciler dağıtılmış yapıda bulunabilir.
Yönetim Bilişim Sistemleri

Örneğin üretim sistemlerinde alınan siparişe göre hammaddelerin sağlanması, çok satan ürünlerin üretimlerinin artırılması gerekebilir. Bu tür uygulamada, veri tabanında bulunan veriler ve işlemlere bakılarak yönetimi bilgilendirecek bilgiler üretilir.

 

Karar Destek Sistemleri

Kullanıcı arayüzü, kullanıcıya irdeleme sırasında bilgileri tablolar ve grafik halinde sunmayı sağlar. Aynı arayüz, kullanıcının karar destek sistemini en kolay ve en etkin biçimde kullanmasına olanak verir.

Bilişim sistemini, süreçlerde yapılacak değişikliklere bağlı olarak irdeleyebilmek için, süreçlerin matematiksel modellerinin bilinmesi gerekir. Matematiksel modeller bilinmiyor ise, giriş ve çıkış arasındaki ilişkinin grafik olarak bilinmesi gerekir. Kullanıcı irdeleme sırasında, sürece ilişkin katsayıları değiştirebilir ve bu değişikliğin sonuca etkisini görebilir.

Uzman Sistemler
Uzman sistem çözümlerini, yönetim bilişim sistemlerinden ayıran en önemli fark; yönetim bilişim sistemleri veriler arasındaki ilişkileri kullanıcıya sunarken, uzman sistemler, kullanıcıya yön verecek bilgiler sunar.

Sistem Geliştirme Evreleri
Planlama ve Seçim
Çözümleme
Tasarım
Kurulum ve İşletme

Projeyi Başlatma
Her projede olduğu gibi, ilk aşama kavram geliştirme aşamasıdır. Bu aşamada, projenin ana hatları belirlenir; gereksinimler ortaya konur ve ardından çözümleme ve tasarım çalışmalarına geçilir. Kavram geliştirme aşaması, projenin başlatılmasından önceki adım olarak ta değerlendirilebilir. Çünkü bu aşamanın sonunda projenin yapılabilir olup olmadığına karar verilir. Eğer proje yapılabilir olarak görülüyor ise, proje başlatılabilir.

Bir projenin yapılabilir olması için değişik ölçütler göz önüne alınmalıdır. Bu ölçütler içinde; aşağıdaki gibi konular yer alır.

Teknik olanakların yeterliliği
Kaynakların yeterliliği
Getirilerin harcamalara oranı

Ibc Tankı

Hedeflenen proje çok ilgi çekici olabilir. Ancak, günün teknik olanakları ile gerçeklenemeyebilir. Projenin gerçeklenebilmesi için belli miktarda kaynak ayrılması gerekir.

Kaynaklar, parasal olabileceği gibi, insan ve araç da olabilir. Proje için gerekli olan kaynakların ayrılıp ayrılamayacağı kesin biçimde belirlenmelidir. Gerekiyorsa dış kaynak kullanımı sağlanmalıdır. Her yeni uygulamadan bir yarar beklenir. Bir projenin gerçeklenmesi sonunda işletmeye sağlayacağı yararlar ayrıntılı biçimde ortaya konmalıdır. Bu yararları sağlamak üzere yapılması gereken harcamalar ile getirileri karşılaştırılmalıdır.

Bazı uygulamalarda, uygulamanın sağlayacağı getirilerin parasal değeri hesaplanamayabilir. Ancak bu uygulama yapılmadığı durumda, işletmenin rekabet gücünün azalacağı kesin ise, bu oranlamaya bakmaksızın projenin başlatılmasına karar verilebilir.

Projenin başlatılmasına karar verildiğinde, ilk olarak, proje takımının oluşturulması gerekir. Buna bağlı olarak, projede görev alacak kişilerin görev ve yetkileri tanımlanır.

Bir bilişim projesinin zamanlaması sırasında, aşağıda vurgulanan sürelere dikkat edilmelidir.

Çözümleme ve tasarım süresi
Yazılım geliştirme süresi
Yazılımın sınanması süresi
Deneme ve uygulamaya hazır etme süresi

Proje adımlarının ve zamanlamasının, kullanıcıya anlamlı ve görsel biçimde sunulması için, değişik yöntemler geliştirilmiştir. Bu yöntemler içinde, Gantt, CPM ve Pert gösterimleri en yaygın yöntemlerdir.

Kapsamı geniş olan projelerde, bazı görev ya da süreçler koşut olarak gerçeklenebileceği gibi, bazıları ardışıl olarak gerçeklenmek durumundadır. Bu tür projelerde, projenin zamanlamasını Gantt gösterimi üzerinden izlemek zorlaşır. Bu nedenle, 1950 yılında, proje yönetimi için ağ modeli temelli Pert gösterimi geliştirilmiştir. Pert gösterimi, bir projenin tutacağı süre ve giderleri azaltabilme olanağı kazandırır.

Denetleme iki açıdan yapılır:

1 – İçerik
2 – Zamanlama.

Olurluluk Çalışması;

Projenin hedefleri
Mevcut durum
Çözüm olanakları
Her çözümün mali yönü ve getirisi
Çözüm olanaklarının mali ve teknolojik açıdan karşılaştırılması
En uygun çözümün belirlenmesi
En uygun çözüm için yatırım gereksinimlerinin hesaplanması
En uygun çözümün yıllara bağlı olarak gelir gider durumu

Bir projenin ekonomik yönü iki açıdan ele alınır:

Yatırım maliyeti
İşletme maliyeti

Yatırım maliyeti, projenin uygulamaya konulmasına kadar gerektirdiği yatırım maliyeti olarak tanımlanır. Yatırım maliyetinin düşük olması hedef olarak belirlenebilir. Ancak, bazı çözüm önerilerinin yatırım maliyetleri düşük olmasına karşın, işletme maliyetleri yüksek olabilir.

 

Çözümleme
Çözümleme aşamasının ilk adımı gereksinimlerin belirlenmesine ayrılır. Gereksinimler, alışılagelmiş yöntemlerle belirlenebileceği gibi, yeni yöntemlerle de belirlenebilir. Gereksinimlerin belirlenmesinin ardından, çözüm önerileri ortaya konur ve bunlar arasından en uygun olanı belirlenir.

Gereksinimlerin bulunması ve çözümleme sürecinde elde edilen tüm bilgilerin yazıya dökülmesi son derece önemlidir. Oluşturulacak belgeler, tasarım ve uygulama aşamalarında gerekli olurlar. Bu bölüm;

Gereksinimlerin belirlenmesi
Gereksinimlerin düzenlenmesi (belgelenmesi)
Süreç modeli
Kavramsal veri modeli
En iyi çözümün bulunması

Gereksinimlerin Belirlenmesi
Uygulama sürecinin ilk aşaması olması nedeniyle, gereksinimlerin belirlenmesi aşaması çok önemlidir. Gereksinimlerin, eksiksiz ve yanlışsız olarak belirlenmesi gerekir. Bu nedenle, bu aşamadaki çalışmaların titizlikle yürütülmesi, gereksinimlerin ayrıntılı biçimde belirlenmesi beklenir.

Üretim çalışmalarına ilişkin süreçler
Hizmetler ile ilgili süreçler
Yönetim ile ilgili süreçler
Mali işlerle ilgili süreçler

 

Veri Akış Diyagramı
Veri akış diyagramının çizilmesinde bazı özel simgeler kullanılır. Bu simgeler kullanılarak, süreçler hakkında mantıksal ve fiziksel bilgiler sunulabilmektedir. Veri akış diyagramında, dört simge bulunmaktadır.

Simgeler kullanılarak;

Verinin akış yönü
Verinin saklandığı yer
Süreç
Sürecin başlangıç ve bitiş noktaları
belirtilebilir.

Mantıksal Modelleme

Veri akış diyagramının bu eksikliğini gidermek üzere değişik yöntemler geliştirilmiştir. Geliştirilen bu yöntemlerden biri mantıksal modelleme yöntemidir.

Mantıksal modelleme yöntemi, süreç içindeki işlemlerin, doğal dil ile anlatmaya dayanır. Sürece karşılık düşecek olan işlemleri programlayacak olanlar, doğal olarak en az bir programlama dili bilen kişilerdir. Bilindiği gibi, programlama dilleri, doğal dilleri temel alarak geliştirilmiş dillerdir. Programlama dilleri, giriş ve çıkışlar için “Gir, Çık, Oku, Yaz” gibi eylemler, işlemler için aritmetik ve mantıksal bağıntılar (dört işlem, VE, VEYA, YADA gibi), karar vermek için karşılaştırma deyimleri kullanırlar.

 

Kavramsal Veri Yaklaşım Modeli
Veri akış diyagramı, bilişim sisteminin nasıl çalışacağına ilişkin önemli bilgi sunmasına karşın, sistem içinde dolaşacak olan veriler hakkında bilgi sunmamaktadır. Bu nedenle kavramsal veri yaklaşım modeli geliştirilmiştir.

BS’ lerinde, veri hareketlerini göstermek üzere varlık-ilişki modeli kullanımı yaygındır. Bu nedenle, kavramsal veri modeli BS için varlık-ilişki modelinin oluşturmayı amaçlar.

Yazılım Çatısının Kurulması